Διερεύνηση των παραγόνων κινδύνου στην εμφάνιση καταρράκτη

Abstract

During the period 2007-2008, a case-control study was conducted to identify risk factors for cataract and to assess the association between diet and risk of cataract in the Mediterranean Greek population. 314 cases and 314 frequency-matched controls of both genders, aged 45 to 85 years, attending the ophthalmology department of a major teaching hospital in Athens, Greece, were included in the study.Cases were medically diagnosed and classified. Controls were healthy visitors without cataract. A detailed questionnaire, covering demographic, socioeconomic, somatometric, lifestyle and medical history variables, provided data on possible risk factors for cataract. All participants were also interviewed using a semi-quantitative food-frequency questionnaire, covering the average frequency of consumption of about 120 food items. Analyses were conducted through multiple logistic regression. The analysis was carried out taking cataract as a general outcome (all types of cataract combined) and repeated by the specific type of cataract.Statistically significant increased risk for cataract overall was found for current smokers (OR=1.99, 95%CI:1.23-3.23 and p=0.01) and ex-smokers (OR=1.64, 95%CI:1.02-2.70 and p=0.04), history of coronary heart disease (OR=2.25, 95%CI:1.43-3.55 and p=0.001), family history of ophthalmologic diseases (OR=1.51, 95%CI:1.03-2.20 and p=0.03) and higher sunlight exposure at the beach (OR=2.26, 95%CI:1.37-3.72 and p=0.001) as well as at work (OR=2.03, 95%CI:1.32-3.12 and p=0.001). Use of measures protecting against sunlight at the beach, i.e hat (OR=0.58, 95%CI: 0.39-0.85 and p=0.005) and vision repair spectacles (OR=0.44, 95%CI:0.30-0.65 and p<0.001), were associated with reduced risk. Results for cataract overall were also evident for the nuclear type and in most circumstances for PSC type, but were only suggestive for the cortical type of cataract.Regarding the association between diet and cataract, we found significant inverse associations of cataract with dietary consumption of fish (OR=0.69, 95% CI:0.57-0.85 and p<0.001), vegetables (OR=0.47, 95% CI:0.38-0.59 and p<0.001), fruits (OR=0.53, 95% CI:0.39-0.72 and p<0.001), and potatoes (OR=0.76, 95% CI:0.62-0.91 and p=0.004), while consumption of meat was positively associated with cataract (OR=1.46, 95% CI:1.17-1.81 and p=0.001). High intake of total fat (OR=2.00, 95% CI:1.42-2.81 and p<0.001) and cholesterol (OR=1.65, 95% CI:1.27-2.15 and p<0.001) increased the risk of cataract. There was a protective association between cataract risk and intake of carbohydrates (OR=0.39, 95% CI:0.24-0.64 and p<0.001), carotene (OR=0.56, 95% CI:0.45-0.69 and p<0.001), vitamins C and E (OR=0.50, 95% CI:0.39-0.64 and p<0.001 and OR=0.50, 95% CI:0.38-0.66 and p<0.001 respectively). In conclusion, we identified certain possible risk factors for age-related cataract. In a Mediterranean Greek population we found that smoking, use of cortisone drops, cardiovascular heart disease and sunlight exposure increase the risk for cataract, while use of hat and vision repair spectacles act protectively. We, also, identified an association between the risk of cataract and several food groups and nutrients. Diets rich in fruits, vegetables, fish, pulses and starchy foods may protect against cataract. In addition, high intake of vitamins C and E and carotene with reduction of intake in total fat and cholesterol may be beneficial. Dietary advice along these lines may provide adequate public health guidelines for the delay of age-related cataract.

Στη χρονική περίοδο 2007-2008 πραγματοποιήθηκε μια αναδρομική έρευνα ασθενών-μαρτύρων στην Β΄ Οφθαλμολογική Κλινική του Πανεπιστημιακού Γεν. Νοσοκομείου ″ΑΤΤΙΚΟΝ″. Η επιλογή τόσο των ασθενών όσο και των μαρτύρων έγινε παράλληλα, δηλαδή στο ίδιο χρονικό διάστημα. Το δείγμα της μελέτης περιλάμβανε καταρχήν 637 άτομα, εκ των οποίων 322 αφορούσαν ασθενείς με καταρράκτη, ενώ τα 315 ήταν μάρτυρες. Εξαιρέθηκαν από την ανάλυση ασθενείς και μάρτυρες, οι οποίοι είχαν ηλικία μεγαλύτερη από 85 έτη ή μικρότερη από 45 έτη. Το τελικό δείγμα περιελάμβανε 314 ασθενείς με καταρράκτη και 314 μάρτυρες, συνολικά 628 άτομα.Στην έρευνα χρησιμοποιήθηκε εκτενές ερωτηματολόγιο, που περιλάμβανε δύο μέρη: το πρώτο μέρος περιλάμβανε ερωτήσεις για σωματομετρικά και δημογραφικά χαρακτηριστικά, κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες και συνήθειες, ενώ το δεύτερο μέρος ερωτήσεις σχετικές με τις διατροφικές συνήθειες.Για τη διερεύνηση καθοριστικών παραγόντων στην πιθανότητα εμφάνισης καταρράκτη, εφαρμόστηκαν πολλαπλά μοντέλα λογαριθμιστικής εξάρτησης (πολυπαραγοντική ανάλυση). Από τη στατιστική ανάλυση προέκυψε στατιστικά σημαντικά υψηλότερος κίνδυνος ανάπτυξης καταρράκτη για νυν καπνιστές (ΣΛ=1,99, 95% ΔΕ:1,23-3,23 και p=0,01) και πρώην καπνιστές (ΣΛ=1,64, 95% ΔΕ:1,02-2,70 και p=0,04), για όσους έχουν ιστορικό στεφανιαίας νόσου (ΣΛ=2,25, 95% ΔΕ:1,43-3,55 και p=0,001), ιστορικό οφθαλμολογικών νοσημάτων (ΣΛ=1,51, 95% ΔΕ:1,03-2,20 και p=0,03) και για όσους εκτίθενται στον ήλιο στην παραλία (ΣΛ=2,26, 95% ΔΕ:1,37-3,72 και p=0,001) καθώς και στην εργασία (ΣΛ=2,03, 95% ΔΕ:1,32-3,12 και p=0,001). Η χρήση προστατευτικών μέσων στην παραλία, όπως η χρήση καπέλου (ΣΛ=0,58, 95% ΔΕ: 0,39-0,85 και p=0,005) και διορθωτικών γυαλιών (ΣΛ=0,44, 95% ΔΕ:0,30-0,65 και p<0,001), βρέθηκε να σχετίζεται με χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης όλων των τύπων καταρράκτη. Τα αποτελέσματα ήταν στατιστικά σημαντικά σε σχέση με τον καταρράκτη συνολικά, καθώς και σε σχέση με κάθε τύπο καταρράκτη ξεχωριστά (πυρηνικό, φλοιώδη, οπίσθιο υποκαψικό). Προστατευτικοί διατροφικοί παράγοντες στην εμφάνιση καταρράκτη είναι η κατανάλωση ψαριού (ΣΛ=0,69, 95% ΔΕ:0,57-0,85 και p<0,001), λαχανικών (ΣΛ=0,47, 95% ΔΕ:0,38-0,59 και p<0,001), φρούτων (ΣΛ=0,53, 95% ΔΕ:0,39-0,72 και p<0,001), και πατάτας/αμυλούχων προιόντων (ΣΛ=0,76, 95% ΔΕ:0,62-0,91 και p=0,004). Αντίθετα, η αυξημένη κατανάλωση κρέατος (ΣΛ=1,46, 95% ΔΕ:1,17-1,81 και p=0,001), λίπους (ΣΛ=2,00, 95% ΔΕ:1,42-2,81 και p<0,001) και χοληστερόλης (ΣΛ=1,65, 95% ΔΕ:1,27-2,15 και p<0,001) αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης καταρράκτη. Προστατευτικοί παράγοντες είναι επίσης η πρόσληψη υδατανθράκων (ΣΛ=0,39, 95% ΔΕ:0,24-0,64 και p<0,001), καροτενοειδών (ΣΛ=0,56, 95% ΔΕ:0,45-0,69 και p<0,001), και των αντι-οξειδωτικών βιταμινών C (ΣΛ=0,50, 95% ΔΕ:0,39-0,64 και p<0,001) και E (ΣΛ=0,50, 95% ΔΕ:0,38-0,66 και p<0,001).Οδηγίες για συνήθειες και τον τρόπο ζωής καθώς και διατροφικές οδηγίες ανάλογα με τα παραπάνω ευρήματα μπορούν να συμβάλουν στην καθυστέρηση εμφάνισης καταρράκτη. Συγκεκριμένα, η διακοπή του καπνίσματος, η περιορισμένη έκθεση στον ήλιο και η χρήση καπέλου και γυαλιών κατά την έκθεση στον ήλιο προστατεύουν από την εμφάνιση καταρράκτη. Επιπρόσθετα, η συχνή κατανάλωση ψαριού, λαχανικών, φρούτων και αμυλούχων προιόντων, σε συνδυασμό με τον περιορισμό της κατανάλωσης κρέατος και λιπαρών τροφών συνεισφέρουν σημαντικά στην προστασία ανάπτυξης καταρράκτη.